Rejestr Gospodarki Narodowej (REGON) funkcjonuje w polskim porządku prawnym już od dziesięcioleci. Przez lata jego rola i znaczenie ewoluowały – od narzędzia kontroli gospodarki centralnie planowanej, po statystyczną bazę danych wspierającą działalność administracyjną i gospodarczą. Czy w dzisiejszych realiach REGON ma jeszcze praktyczne zastosowanie dla przedsiębiorców?
Czym jest baza REGON i skąd się wzięła?
Początki bazy REGON sięgają 1966 roku, kiedy w Polsce obowiązywał socjalistyczny model gospodarczy, a planowanie centralne było podstawą realizacji kluczowych inwestycji w ramach tzw. planów pięcioletnich.
W celu monitorowania i koordynowania działań gospodarczych państwo potrzebowało spójnego narzędzia ewidencyjnego. W odpowiedzi powstał Rejestr Gospodarki Narodowej – formalnie utworzony w 1975 roku na mocy uchwały Rady Ministrów PRL. Początkowo służył głównie do celów statystycznych i planistycznych.
Jak wygląda struktura numeru REGON?
W pierwotnej wersji identyfikator REGON składał się z 7 cyfr. Z czasem – ze względu na rosnącą liczbę podmiotów gospodarczych – rozszerzono go do 9 cyfr. Firmy posiadające wcześniejszy format zyskały dwa dodatkowe zera na początku numeru.
Obecnie występują również 14-cyfrowe numery REGON, które przypisuje się jednostkom lokalnym dużych firm, działających w więcej niż jednym województwie. Struktura numeru pozwala m.in. określić, w jakim województwie zarejestrowano daną firmę (np. „34” dla województwa kujawsko-pomorskiego), a także zidentyfikować typ instytucji (np. „04” – jednostki kościelne i wyznaniowe).
Czy REGON nadal ma znaczenie w biznesie?
Choć obecnie podstawowymi bazami identyfikacyjnymi dla przedsiębiorców są Krajowy Rejestr Sądowy (KRS) oraz baza NIP, REGON nadal jest obowiązkowym elementem ewidencji dla większości podmiotów – zarówno firm, jak i instytucji publicznych. Wynika to z ustawy o statystyce publicznej z 1995 roku.
Z punktu widzenia biznesowego numer REGON nie odgrywa już kluczowej roli przy codziennych transakcjach czy formalnościach podatkowych. Mimo to:
- REGON może być przydatny do weryfikacji działalności firmy, np. w darmowych wyszukiwarkach takich jak ALEO.com.
- Baza pozwala filtrować firmy według kryteriów statystycznych, takich jak liczba zatrudnionych czy sektor działalności.
- REGON wykorzystywany jest również przez Główny Urząd Statystyczny w sprawozdawczości publicznej.
REGON – przyszłość rejestru
Wydaje się, że w nadchodzących latach REGON będzie coraz mniej wykorzystywany w relacjach biznesowych, natomiast zachowa swoje znaczenie jako narzędzie statystyczne i administracyjne. Jego istnienie nadal jest wymagane przez prawo, a żaden z dotychczasowych rządów nie rozważał jego likwidacji.
Podsumowanie
Mimo że REGON nie pełni już pierwszoplanowej roli w codziennej działalności gospodarczej, nadal pozostaje istotnym elementem identyfikacji przedsiębiorstw w Polsce. Dla osób prowadzących firmę warto wiedzieć, czym jest ten numer i w jakich sytuacjach może się przydać – choćby podczas weryfikacji kontrahentów czy przygotowywania sprawozdań statystycznych.
