Od momentu wprowadzenia struktury JPK_V7 (łączącej deklarację VAT z ewidencją VAT) wielu przedsiębiorców zastanawia się, czy w przypadku braku transakcji podlegających opodatkowaniu w danym okresie – tzw. „zerowej aktywności” – również ciąży na nich obowiązek złożenia pliku JPK. Odpowiedź na to pytanie ma kluczowe znaczenie, ponieważ niedopełnienie formalności może wiązać się z dotkliwymi konsekwencjami skarbowymi. Sprawdźmy zatem, kiedy należy złożyć tzw. JPK zerowy i kto może być z tego obowiązku zwolniony.
JPK_V7 – czym jest i kogo dotyczy?
Jednolity Plik Kontrolny (JPK) w formacie V7, obowiązujący od października 2020 roku, stanowi połączenie dotychczasowych deklaracji VAT-7 oraz ewidencji VAT. Składany jest wyłącznie elektronicznie przez czynnych podatników VAT i może przybierać jedną z dwóch form:
- JPK_V7M – dla podatników rozliczających się miesięcznie,
- JPK_V7K – dla podatników rozliczających się kwartalnie.
Zgodnie z art. 99 ustawy o VAT, obowiązek ten obejmuje wszystkich czynnych podatników VAT i nie jest uzależniony od tego, czy w danym miesiącu (lub kwartale) doszło do transakcji opodatkowanych. Oznacza to, że nawet w przypadku „zerowego” okresu – kiedy nie wystąpiła żadna sprzedaż ani zakup z VAT – plik JPK nadal musi zostać złożony.
Terminy składania JPK_V7
Terminy zależą od wybranej formy rozliczeń:
Podatnicy miesięczni (JPK_V7M):
- Styczeń – do 25 lutego,
- Luty – do 25 marca,
- Marzec – do 25 kwietnia,
- (…)
- Grudzień – do 25 stycznia kolejnego roku.
Podatnicy kwartalni (JPK_V7K):
- I kwartał (sty-mar) – do 25 kwietnia,
- II kwartał (kwi-cze) – do 25 lipca,
- III kwartał (lip-wrz) – do 25 października,
- IV kwartał (paź-gru) – do 25 stycznia kolejnego roku.
Wszystkie pliki muszą być przekazane wyłącznie elektronicznie. Nie przewiduje się możliwości składania ich w formie papierowej.
JPK zerowy – kiedy jest wymagany?
Zgodnie z obowiązującym prawem, każdy czynny podatnik VAT zobowiązany jest do składania deklaracji rozliczeniowej, nawet jeśli:
- w danym okresie nie dokonał żadnej transakcji,
- jego sprzedaż i zakupy „znoszą się” – podatek należny = podatek naliczony,
- kwota podatku do zapłaty wynosi 0 zł.
W takiej sytuacji mówimy właśnie o tzw. JPK zerowym – pliku, który informuje urząd skarbowy o braku aktywności podatkowej w danym okresie. Obowiązek jego złożenia wynika nie tylko z formalności, ale również z potrzeby prowadzenia nadzoru fiskalnego nad czynnymi podatnikami.
Kto NIE musi składać JPK_V7?
Istnieją jednak pewne wyjątki od obowiązku składania plików JPK_V7. Zwolnieni z tego obowiązku są:
1. Podatnicy zwolnieni z VAT (na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT)
Podmioty, których roczne obroty nie przekraczają 200 000 zł, mogą korzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Wówczas nie mają obowiązku składania JPK_V7.
2. Podatnicy wykonujący wyłącznie czynności zwolnione z VAT
Zgodnie z art. 43 ust. 1 oraz przepisami wykonawczymi (art. 82 ust. 3 ustawy o VAT), obowiązek złożenia deklaracji nie dotyczy podatników, którzy świadczą wyłącznie usługi lub dokonują dostaw zwolnionych z VAT, chyba że:
- ubiegają się o zwrot VAT,
- dokonują korekty podatku naliczonego (np. z tytułu złych długów),
- są zobowiązani do skorygowania wcześniejszych odliczeń.
3. Podatnicy zawieszający działalność
Przedsiębiorcy (zarówno VAT-owcy, jak i nievatowcy), którzy zawiesili działalność gospodarczą w trybie przewidzianym przez Prawo przedsiębiorców, również są zwolnieni z obowiązku składania JPK_V7 na czas zawieszenia działalności. Wyjątkiem są sytuacje, gdy w tym czasie:
- dochodzi do sprzedaży majątku firmy,
- wystawiane są faktury związane z okresem sprzed zawieszenia,
- konieczna jest korekta VAT (np. ulga na złe długi).
JPK zerowy a odpowiedzialność karna skarbowa
Czy brak złożenia JPK zerowego może pociągać za sobą odpowiedzialność karną? Teoretycznie – tak.
Zgodnie z art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, niezłożenie deklaracji VAT może zostać zakwalifikowane jako uchylanie się od opodatkowania, co grozi:
- grzywną do 720 stawek dziennych,
- karą pozbawienia wolności,
- lub obiema karami łącznie.
Jednak w przypadku deklaracji zerowej – gdzie nie dochodzi do faktycznego uszczuplenia należności publicznoprawnych – sankcje te są stosowane znacznie rzadziej. Wątpliwości co do zasadności karania za brak złożenia zerowego JPK doprowadziły nawet do złożenia interpelacji poselskiej nr 18890 do Ministra Finansów z propozycją zniesienia obowiązku składania pustych deklaracji.
Stanowisko Ministerstwa Finansów – dlaczego JPK zerowy nadal obowiązuje?
W odpowiedzi na interpelację, Ministerstwo Finansów jasno zadeklarowało, że nie planuje likwidacji obowiązku składania JPK zerowych. Uzasadniając swoją decyzję, resort wskazał na trzy główne powody:
- Zabezpieczenie budżetu państwa – VAT to największe źródło dochodów fiskalnych.
- Monitoring podatników – deklaracje (również zerowe) pozwalają urzędom na szybkie wykrywanie potencjalnych nieprawidłowości, np. prób wyłudzeń VAT przez tzw. „znikających podatników”.
- Brak obliczeń po stronie fiskusa – to podatnik, a nie urząd, ma obowiązek poinformować o braku obowiązku podatkowego za dany okres.
Podsumowanie – czy musisz składać JPK zerowy?
Tak – jeśli jesteś czynnym podatnikiem VAT, masz obowiązek składania pliku JPK_V7 niezależnie od tego, czy w danym okresie dokonywałeś transakcji. Obowiązek ten obejmuje również sytuacje, w których kwota VAT do zapłaty wynosi 0 zł. Niespełnienie tego obowiązku może skutkować sankcjami skarbowymi.
Zwolnieni z obowiązku są jedynie:
- podatnicy zwolnieni podmiotowo z VAT (obroty < 200 000 zł),
- podatnicy wykonujący wyłącznie czynności zwolnione z VAT (z wyjątkami),
- przedsiębiorcy w okresie zawieszenia działalności (z wyjątkami).
Dlatego, jeśli w Twojej firmie zdarzył się „pusty” miesiąc – nie zapomnij mimo to złożyć deklaracji. To prosta formalność, która może uchronić Cię przed niepotrzebnymi problemami z fiskusem.