Prawidłowe prowadzenie ksiąg rachunkowych wymaga nie tylko znajomości technicznych sposobów ewidencjonowania poszczególnych operacji gospodarczych. Podstawowe znaczenie mają również zasady rachunkowości, które wyznaczają sposób ujmowania, klasyfikowania, wyceniania i prezentowania zdarzeń mających wpływ na sytuację majątkową oraz finansową jednostki.

Zasady rachunkowości można rozumieć jako zbiór reguł wynikających przede wszystkim z obowiązujących przepisów prawa oraz przyjętych standardów rachunkowości. Ich stosowanie ma zapewnić, aby informacje znajdujące się w księgach oraz sprawozdaniach finansowych były rzetelne, zrozumiałe, kompletne i możliwe do porównania.

Znajomość tych zasad jest szczególnie istotna dla jednostek prowadzących księgi rachunkowe. Reguły te wpływają bowiem zarówno na codzienne księgowanie dokumentów, jak i na wycenę aktywów i zobowiązań, ustalanie wyniku finansowego czy sporządzanie rocznego sprawozdania finansowego.

Jakie znaczenie mają zasady rachunkowości?

Jednostka objęta przepisami ustawy o rachunkowości powinna posiadać przyjęte zasady, czyli politykę rachunkowości. Jest ona swoistym zbiorem reguł określających, w jaki sposób w konkretnej organizacji prowadzona jest rachunkowość.

Polityka rachunkowości nie powinna być traktowana wyłącznie jako dokument sporządzany w celu spełnienia obowiązku formalnego. Jej zadaniem jest uporządkowanie sposobu prowadzenia ewidencji i zapewnienie, aby stosowane rozwiązania były dostosowane do charakteru, wielkości oraz specyfiki działalności jednostki.

Zgodnie z ustawą o rachunkowości przyjęte rozwiązania powinny umożliwiać rzetelne i jasne przedstawienie sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego jednostki. Oznacza to, że przedsiębiorstwo nie może kształtować swojej polityki rachunkowości całkowicie dowolnie. Musi pozostawać w granicach wyznaczonych przez przepisy, a jednocześnie uwzględniać charakter prowadzonej działalności.

Zasady rachunkowości mają przy tym szersze znaczenie niż sama polityka rachunkowości. Powinny być respektowane w bieżącej pracy księgowej, podczas zamykania okresów sprawozdawczych oraz przy sporządzaniu sprawozdań finansowych.

W klasycznym ujęciu zasady rachunkowości można podzielić na trzy podstawowe grupy:

• zasady uniwersalne,
• zasady nadrzędne,
• zasady szczegółowe.

Każda z tych kategorii pełni nieco inną funkcję, ale łącznie tworzą one system umożliwiający prawidłowe i uporządkowane prowadzenie rachunkowości.

Kogo dotyczy obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych?

Zakres podmiotów zobowiązanych do stosowania przepisów ustawy o rachunkowości wynika przede wszystkim z jej art. 2. Obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych obejmuje między innymi określone spółki handlowe, inne osoby prawne oraz jednostki organizacyjne.

W przypadku niektórych osób fizycznych oraz spółek osobowych znaczenie ma również wysokość osiąganych przychodów. Po przekroczeniu ustawowego limitu powstaje obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych zamiast uproszczonej ewidencji podatkowej.

Księgi rachunkowe prowadzą również inne podmioty wskazane w ustawie, w tym w określonych przypadkach jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz oddziały i przedstawicielstwa przedsiębiorców zagranicznych.

Ze względu na zmiany przepisów, progów oraz szczegółowych zasad kwalifikowania podmiotów obowiązek prowadzenia pełnej księgowości powinien być każdorazowo oceniany według regulacji obowiązujących w danym roku obrotowym.

Uniwersalne zasady rachunkowości

Pierwszą kategorię stanowią zasady uniwersalne. Ich znaczenie wykracza poza rozwiązania przyjęte w jednym państwie, ponieważ odnoszą się do podstawowej konstrukcji rachunkowości jako systemu informacyjnego.

Do najważniejszych zasad zaliczanych do tej grupy należą zasada dwustronnego zapisu, zasada podmiotowości oraz zasada periodyzacji.

Zasada dwustronnego zapisu

Dwustronny zapis jest jednym z fundamentów księgowości prowadzonej za pomocą ksiąg rachunkowych. Każda operacja gospodarcza podlegająca ewidencji wywołuje określony skutek, który znajduje odzwierciedlenie na odpowiednich kontach księgowych.

Istotą tej metody jest ujmowanie operacji na odpowiednich kontach po przeciwnych stronach — Wn i Ma — w tej samej wartości. Dzięki temu możliwe jest zachowanie równowagi charakterystycznej dla systemu podwójnego zapisu.

Nie należy jednak upraszczać tej zasady do stwierdzenia, że każda operacja musi jednocześnie zwiększać aktywa i pasywa. Zdarzenia gospodarcze mogą bowiem powodować również przesunięcia wyłącznie w obrębie aktywów, zmiany w strukturze pasywów albo wpływać na wynik finansowy. Kluczowe pozostaje zachowanie prawidłowej korespondencji kont oraz równości zapisanych kwot.

Przykład

Przedsiębiorstwo kupuje wyposażenie za 5 000 zł i płaci za nie przelewem z rachunku bankowego. W takim przypadku zwiększa się wartość odpowiedniego składnika majątku, a jednocześnie zmniejszają się środki znajdujące się na rachunku bankowym. Zdarzenie zostaje więc odzwierciedlone na co najmniej dwóch kontach.

System dwustronnego zapisu umożliwia ponadto kontrolę poprawności ewidencji, ponieważ suma zapisów po stronie Wn powinna odpowiadać sumie zapisów po stronie Ma.

Zasada podmiotowości

Rachunkowość prowadzona jest zawsze dla konkretnej, wyodrębnionej jednostki. Oznacza to konieczność oddzielenia jej operacji gospodarczych od zdarzeń dotyczących innych podmiotów.

Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy jedna osoba jest zaangażowana w kilka przedsięwzięć gospodarczych albo gdy w ramach większej grupy funkcjonuje wiele odrębnych jednostek.

Zdarzenie gospodarcze powinno zostać ujęte w księgach tego podmiotu, którego rzeczywiście dotyczy. Nie można dowolnie przenosić przychodów, kosztów, aktywów czy zobowiązań pomiędzy różnymi jednostkami.

Zasada podmiotowości pozwala zatem określić granice systemu rachunkowości oraz jednoznacznie ustalić, czyje zasoby, zobowiązania i operacje są prezentowane w księgach.

Zasada periodyzacji

Działalność przedsiębiorstwa może być prowadzona przez wiele lat, natomiast jej wyniki trzeba regularnie mierzyć i przedstawiać. Z tego powodu funkcjonowanie jednostki dzieli się na określone okresy sprawozdawcze.

Na tym właśnie opiera się zasada periodyzacji.

Operacje gospodarcze należy przyporządkowywać do odpowiednich okresów, dzięki czemu możliwe jest ustalenie wyniku finansowego za konkretny przedział czasu oraz przygotowanie sprawozdania odnoszącego się do określonego dnia lub okresu.

Szczególne znaczenie ma tutaj rok obrotowy, ale w praktyce rachunkowości występują również krótsze okresy sprawozdawcze, np. miesiące czy kwartały.

Nadrzędne zasady rachunkowości

Druga grupa obejmuje zasady nadrzędne. Mają one fundamentalne znaczenie przy tworzeniu polityki rachunkowości oraz podejmowaniu decyzji dotyczących sposobu ujmowania poszczególnych zdarzeń.

Do najważniejszych należą:

• zasada ciągłości,
• zasada kontynuacji działalności,
• zasada istotności,
• zasada memoriału,
• zasada współmierności przychodów i kosztów,
• zasada ostrożności,
• zasada indywidualnej wyceny i zakazu kompensowania,
• zasada rzetelnego i jasnego obrazu.

Zasada ciągłości

Jednym z warunków użyteczności informacji księgowych jest możliwość ich porównywania w czasie. Jeżeli przedsiębiorstwo każdego roku stosowałoby zupełnie inne metody klasyfikacji i wyceny tych samych zdarzeń, analiza zmian jego sytuacji finansowej byłaby znacznie utrudniona.

Dlatego ustawa o rachunkowości wymaga zachowania ciągłości przyjętych zasad.

Dotyczy ona między innymi sposobu grupowania operacji gospodarczych, metod wyceny aktywów i pasywów, ustalania wyniku finansowego oraz sporządzania sprawozdań finansowych.

Ciągłość dotyczy również powiązania kolejnych okresów. Stany aktywów i pasywów wykazane na zamknięcie jednego roku powinny odpowiadać stanom przyjętym na otwarcie kolejnego roku.

Zasada nie oznacza jednak, że raz przyjętej polityki rachunkowości nie wolno nigdy zmienić. Zmiany mogą być uzasadnione lub wymagane, ale powinny być wprowadzane zgodnie z przepisami i odpowiednio ujawniane, aby odbiorca sprawozdania mógł prawidłowo interpretować prezentowane dane.

Rok obrotowy a rok kalendarzowy

Rok obrotowy nie zawsze musi pokrywać się z rokiem kalendarzowym. Może stanowić rok kalendarzowy albo inny okres obejmujący kolejnych 12 pełnych miesięcy kalendarzowych, jeżeli pozwalają na to właściwe regulacje i rozwiązanie takie zostało prawidłowo przyjęte przez jednostkę.

W określonych sytuacjach pierwszy rok obrotowy może mieć również inną długość. Dlatego przy rozpoczynaniu działalności oraz ustalaniu roku obrotowego należy zwrócić uwagę zarówno na przepisy rachunkowe, jak i podatkowe.

Zasada kontynuacji działalności

Sposób wyceny majątku przedsiębiorstwa w dużej mierze zależy od tego, czy zakłada się dalsze prowadzenie działalności. Zasada kontynuacji działalności oznacza przyjęcie założenia, że jednostka będzie w dającej się przewidzieć przyszłości prowadziła działalność w zasadniczo niezmniejszonym zakresie, o ile nie występują okoliczności wskazujące na zamiar lub konieczność likwidacji albo zaprzestania działalności.

Ocena możliwości kontynuowania działalności ma bardzo duże znaczenie dla sprawozdania finansowego. Inaczej bowiem wycenia się określone składniki majątku przedsiębiorstwa działającego w normalnych warunkach, a inaczej mogą wyglądać zasady stosowane w przypadku podmiotu znajdującego się w procesie likwidacji.

Odpowiedzialność za dokonanie odpowiedniej oceny spoczywa na kierowniku jednostki. Przy analizie powinny zostać uwzględnione informacje dostępne na dzień sporządzania sprawozdania finansowego oraz okoliczności mogące wpływać na przyszłe funkcjonowanie organizacji.

Zasada istotności

Nie każda informacja księgowa ma takie samo znaczenie dla użytkownika sprawozdania finansowego. Zasada istotności pozwala skoncentrować się na tych danych, które mogą rzeczywiście wpłynąć na ocenę sytuacji majątkowej, finansowej oraz wyniku jednostki.

Księgi i sprawozdanie powinny uwzględniać wszystkie informacje mające istotne znaczenie. W przypadku pozycji nieistotnych dopuszczalne mogą być uproszczenia, pod warunkiem że ich zastosowanie nie spowoduje zniekształcenia obrazu przedsiębiorstwa.

Istotności nie należy jednak utożsamiać wyłącznie z wartością pieniężną. Relatywnie niewielka kwota może mieć duże znaczenie ze względu na charakter operacji, jej nietypowość lub wpływ na decyzje użytkowników sprawozdania.

Dlatego przedsiębiorstwa często określają w polityce rachunkowości własne kryteria pomocnicze dotyczące stosowania uproszczeń. Mogą one mieć postać limitów kwotowych lub procentowych. Każdorazowo należy jednak uwzględnić również charakter konkretnego zdarzenia.

Zasada memoriału

Zasada memoriału jest jednym z najważniejszych elementów rachunkowości finansowej. Zgodnie z nią w księgach należy ująć wszystkie osiągnięte, przypadające na rzecz jednostki przychody oraz obciążające ją koszty związane z danym rokiem obrotowym — niezależnie od tego, kiedy nastąpiła faktyczna zapłata.

Moment przepływu pieniędzy nie przesądza więc samodzielnie o tym, do którego okresu należy przyporządkować przychód lub koszt.

Przykład

Załóżmy, że pracownicy wykonali pracę w grudniu, natomiast wynagrodzenie zostało wypłacone w styczniu następnego roku. Sam fakt późniejszego przelewu nie zmienia tego, że ekonomicznie koszt związany jest z pracą wykonaną w grudniu.

Analogiczna sytuacja może występować w odniesieniu do przychodów. Jeżeli jednostka wypracowała określony przychód w jednym okresie, jego ujęcie księgowe nie musi być uzależnione wyłącznie od daty otrzymania pieniędzy.

Dzięki zasadzie memoriału wynik finansowy znacznie lepiej odzwierciedla rzeczywistą działalność jednostki niż w przypadku prostego rejestrowania jedynie wpływów i wydatków pieniężnych.

Zasada współmierności przychodów i kosztów

Z memoriałem ściśle związana jest zasada współmierności. Jej celem jest takie przyporządkowanie kosztów, aby w danym okresie zostały zestawione z przychodami, do których osiągnięcia się przyczyniły.

Nie zawsze zatem cały poniesiony wydatek powinien natychmiast obciążyć wynik finansowy danego okresu.

Przykład zastosowania zasady współmierności

Przedsiębiorstwo handlowe kupiło 20 sztuk towaru po 10 zł netto za sztukę. Łączna wartość zakupu wyniosła więc:

20 × 10 zł = 200 zł.

W danym miesiącu sprzedano jednak tylko 10 sztuk, każdą po 15 zł netto. Przychód ze sprzedaży wyniósł zatem:

10 × 15 zł = 150 zł.

Koszt odnoszący się do sprzedanych w tym okresie towarów wynosi natomiast:

10 × 10 zł = 100 zł.

Pozostałe towary nie zostały jeszcze sprzedane, dlatego ich wartość pozostaje składnikiem zapasów. Nie byłoby prawidłowe obciążenie bieżącego wyniku pełną wartością 200 zł, skoro połowa zakupionych towarów nadal pozostaje w przedsiębiorstwie.

Przykład pokazuje, dlaczego współmierność jest tak ważna dla prawidłowego ustalania wyniku finansowego.

Zasada ostrożności

Rachunkowość nie powinna przedstawiać sytuacji przedsiębiorstwa w sposób nadmiernie optymistyczny. Temu służy zasada ostrożności.

Przy wycenie określonych składników majątku i zobowiązań należy brać pod uwagę między innymi utratę wartości aktywów, amortyzację, znane ryzyka oraz prawdopodobne straty i zobowiązania, jeżeli spełnione są warunki wymagane do ich ujęcia.

Przykładowo przedsiębiorstwo może posiadać należność od kontrahenta, której odzyskanie stało się wątpliwe. Sam fakt, że należność formalnie istnieje, nie zawsze oznacza, że w sprawozdaniu powinna być prezentowana tak, jak gdyby jej pełne odzyskanie nie budziło żadnych zastrzeżeń. W odpowiednich okolicznościach konieczne może być uwzględnienie utraty jej wartości.

Ostrożność nie oznacza jednak dowolnego zaniżania aktywów czy zawyżania kosztów. Celem jest przedstawienie możliwie wiarygodnego obrazu sytuacji jednostki, a nie tworzenie celowo pesymistycznego sprawozdania.

Zasada indywidualnej wyceny i zakazu kompensowania

Co do zasady poszczególne składniki aktywów i pasywów oraz przychody i związane z nimi koszty powinny być ustalane oddzielnie. Nie należy automatycznie kompensować odmiennych kategorii tylko po to, aby w sprawozdaniu zaprezentować ich saldo.

Ma to ogromne znaczenie dla przejrzystości informacji finansowej.

Jeżeli przykładowo przedsiębiorstwo posiada wobec określonego podmiotu zarówno należność, jak i zobowiązanie, nie oznacza to automatycznie, że w każdym przypadku można zaprezentować wyłącznie różnicę pomiędzy tymi wartościami. Podstawową zasadą pozostaje odrębne ujmowanie poszczególnych pozycji, chyba że konkretne przepisy przewidują właściwe rozwiązanie szczególne.

Zakaz kompensowania zapobiega ukrywaniu rzeczywistej skali aktywów, zobowiązań, przychodów i kosztów.

Rzetelny i jasny obraz sytuacji jednostki

Jednym z podstawowych celów całego systemu rachunkowości jest dostarczenie informacji, które pozwalają właściwie ocenić sytuację przedsiębiorstwa.

Samo formalne wprowadzenie dokumentów do programu księgowego nie wystarcza. Informacje powinny być kompletne, poprawnie sklasyfikowane i prezentowane w sposób umożliwiający odbiorcy zrozumienie rzeczywistej sytuacji jednostki.

Rzetelność oznacza między innymi zgodność zapisów z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczych. Jasność odnosi się natomiast do sposobu prezentacji danych. Informacje finansowe powinny być uporządkowane i przedstawione tak, aby użytkownik sprawozdania mógł je prawidłowo interpretować.

Szczegółowe zasady prowadzenia rachunkowości

Oprócz zasad uniwersalnych i nadrzędnych w praktyce wskazuje się również reguły szczegółowe. Dotyczą one bardziej technicznych aspektów prowadzenia ewidencji i organizacji dokumentacji księgowej.

Zasada dokumentacji

Każde zdarzenie gospodarcze wprowadzane do ksiąg powinno mieć odpowiednią podstawę dokumentacyjną.

Dowód księgowy pozwala ustalić między innymi, czego dotyczyła operacja, kiedy została przeprowadzona, jaka była jej wartość oraz jakie podmioty w niej uczestniczyły.

Dokumentacja pełni jednocześnie funkcję dowodową i kontrolną. Pozwala odtworzyć przebieg operacji oraz sprawdzić zasadność dokonanego zapisu księgowego.

Zasada kompletności

Księgowość nie może przedstawiać wiarygodnego obrazu przedsiębiorstwa, jeżeli część istotnych operacji została pominięta. Dlatego dokumentacja i ewidencja powinny obejmować wszystkie zdarzenia wymagające ujęcia.

Kompletność ma szczególne znaczenie podczas zamykania miesiąca oraz roku obrotowego. Jednostka powinna wówczas upewnić się, że uwzględniono wszystkie dokumenty i operacje dotyczące danego okresu.

Zasada przejrzystości

Księgi powinny być prowadzone w sposób uporządkowany i pozwalający prześledzić poszczególne operacje.

Przejrzystość oznacza między innymi stosowanie logicznego planu kont, odpowiednich opisów zapisów oraz zachowanie powiązania pomiędzy dokumentem źródłowym a jego ujęciem w systemie księgowym.

Ma to znaczenie nie tylko dla księgowych, ale również dla kierownictwa, audytorów, biegłych rewidentów oraz organów kontrolnych.

Zasada terminowości i aktualności

Informacja księgowa ma wartość wtedy, gdy jest dostępna we właściwym czasie. Zbyt późne wprowadzenie dokumentów może sprawić, że raporty sporządzone na ich podstawie będą nieaktualne albo niekompletne.

Dlatego dokumenty powinny być ujmowane w odpowiednich okresach, a ewidencja powinna być na bieżąco aktualizowana.

Terminowość jest istotna także z perspektywy zarządczej. Kierownictwo przedsiębiorstwa podejmujące decyzje na podstawie danych księgowych powinno dysponować informacjami odpowiadającymi aktualnej sytuacji ekonomicznej.

Zasada porównywalności

Jedną z najważniejszych cech użytecznej informacji finansowej jest możliwość porównania danych.

Porównywalność może mieć wymiar czasowy, kiedy zestawia się wyniki tej samej jednostki z różnych lat, oraz przestrzenny, gdy analizowane są dane różnych podmiotów.

Aby takie porównania były wartościowe, konieczne jest stosowanie spójnych zasad klasyfikacji, wyceny oraz prezentacji informacji. Z tego powodu porównywalność jest silnie związana z zasadą ciągłości.

Jak zasady rachunkowości działają w praktyce?

Poszczególnych zasad nie powinno się analizować w całkowitym oderwaniu od siebie. W rzeczywistych sytuacjach gospodarczych często trzeba zastosować kilka reguł jednocześnie.

Załóżmy, że przedsiębiorstwo otrzymuje pod koniec grudnia usługę wykonaną przez zewnętrznego kontrahenta, ale faktura dociera dopiero w styczniu.

Przy ocenie takiej sytuacji znaczenie ma przede wszystkim memoriał, ponieważ koszt powinien zostać powiązany z okresem, którego dotyczy. Należy również rozważyć zasadę współmierności, jeżeli koszt wiąże się z przychodami danego okresu. Konieczne jest zapewnienie odpowiedniej dokumentacji zdarzenia, zachowanie kompletności ksiąg oraz właściwe przyporządkowanie operacji do okresu sprawozdawczego.

Pokazuje to, że zasady rachunkowości tworzą wzajemnie powiązany system, a nie katalog niezależnych definicji.

Zasady rachunkowości a polityka rachunkowości przedsiębiorstwa

Polityka rachunkowości przekłada ogólne wymagania wynikające z przepisów na konkretne rozwiązania stosowane przez jednostkę.

W zależności od charakteru działalności dokumentacja ta może regulować między innymi:

• sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych,
• przyjęty rok obrotowy i okresy sprawozdawcze,
• stosowany zakładowy plan kont,
• zasady klasyfikowania poszczególnych operacji,
• metody wyceny aktywów i pasywów,
• sposób amortyzowania środków trwałych,
• rozwiązania dotyczące ewidencji zapasów,
• zasady tworzenia odpisów aktualizujących i rezerw,
• stosowane uproszczenia,
• rozwiązania związane z prowadzeniem ksiąg przy użyciu systemów informatycznych.

Dobrze opracowana polityka rachunkowości powinna odpowiadać rzeczywistemu sposobowi funkcjonowania przedsiębiorstwa. Kopiowanie dokumentacji innej jednostki bez dostosowania jej do własnych potrzeb może prowadzić do rozbieżności między zapisanymi procedurami a faktycznie stosowanymi rozwiązaniami.

Dlaczego przestrzeganie zasad rachunkowości jest tak ważne?

Rachunkowość jest nie tylko sposobem dokumentowania przeszłych operacji. Informacje pochodzące z ksiąg wykorzystywane są również przy podejmowaniu decyzji biznesowych, ocenie rentowności, kontroli płynności, analizowaniu zadłużenia oraz planowaniu dalszego rozwoju przedsiębiorstwa.

Z danych finansowych korzystają właściciele, zarządzający, inwestorzy, banki, kontrahenci, audytorzy i instytucje publiczne. Błędy w ewidencji mogą więc mieć konsekwencje znacznie szersze niż tylko konieczność poprawienia nieprawidłowego księgowania.

Stosowanie zasad rachunkowości zapewnia między innymi spójność ewidencji, możliwość porównywania wyników kolejnych okresów, większą wiarygodność informacji oraz prawidłowe przyporządkowanie operacji do właściwych okresów.

Pozwala także ograniczyć ryzyko sytuacji, w której sprawozdanie finansowe formalnie zawiera wymagane pozycje, ale nie przedstawia rzeczywistego obrazu działalności przedsiębiorstwa.

Podsumowanie

Zasady rachunkowości stanowią fundament prowadzenia ksiąg rachunkowych i sporządzania sprawozdań finansowych. Określają nie tylko sposób rejestrowania poszczególnych operacji, lecz również to, w jaki sposób należy interpretować, wyceniać i prezentować skutki działalności gospodarczej.

Zasady uniwersalne tworzą podstawową konstrukcję systemu rachunkowości. Reguły nadrzędne wskazują natomiast, w jaki sposób należy podchodzić do wyceny, ujmowania przychodów i kosztów, zachowania ciągłości czy oceny istotności informacji. Zasady szczegółowe przekładają te wymagania na codzienną organizację dokumentacji i ewidencji.

Szczególne znaczenie mają zasady memoriału i współmierności, dzięki którym wynik finansowy odnosi się do rzeczywistych zdarzeń danego okresu, a nie jedynie do przepływów pieniężnych. Zasada ostrożności ogranicza ryzyko prezentowania nadmiernie optymistycznego obrazu sytuacji przedsiębiorstwa, natomiast ciągłość i porównywalność umożliwiają analizowanie zmian zachodzących w kolejnych latach.

Wszystkie te reguły prowadzą do nadrzędnego celu rachunkowości: stworzenia systemu informacji, który w sposób rzetelny i jasny przedstawia sytuację majątkową i finansową jednostki oraz osiągnięty przez nią wynik finansowy. Dlatego zasady rachunkowości nie powinny być postrzegane wyłącznie jako teoretyczne pojęcia wymagane przez przepisy. W praktyce stanowią podstawę prawidłowego funkcjonowania całego systemu księgowego przedsiębiorstwa.